الحسن بن محمد الديلمي (مترجم :مسترحمى)
70
إرشاد القلوب (فارسى)
لا تنسوا الموت في غمّ و لا فرح * و الارض ذئب و عزرائيل قصّاب مرگ را فراموش مكن چه در حال غم و اندوه و چه در حال فرح و سرور ، زيرا ( تو مانند گوسفندى و ) زمين همانند گرگ ، و عزرائيل تو را مىميراند همانند قصاب كه گوسفندى را ميميراند . و از عجائب اين است كه مردم مىبينند خاك ( قبر ) آنها را از دوستان جدا مىكند همچنان كه مردمان پيش از آنان را چنين كرده با وجود اين غفلت دارند و فراموش ميكنند مرگ را ! و عجبتر از آن اين است كه لب بخنده ميگشايند ! و حال آنكه حق سبحانه ميفرمايد : أَ فَمِنْ هذَا الْحَدِيثِ تَعْجَبُونَ وَ تَضْحَكُونَ وَ لا تَبْكُونَ « 1 » آيا مردم بسر نوشت خود ميخندند ؟ و فكر نميكنند كه چه ميكنند و بكجا خواهند رفت كه به حال خود گريه كنند . و مرويست كه آن گنجى كه خداى تعالى حفظ ميفرمود براى آن دو غلام ( دو پسر يتيم در قصهء حضرت موسى و خضر عليهما السّلام ) لوحى بود كه در آن نوشته بود : عجب دارم از كسى كه يقين بمرگ دارد چگونه خوشحالى مىكند و ميخندد ؟ ! و عجب دارم از كسى كه يقين به حساب روز قيامت دارد چگونه گناه مىكند ! و عجب دارم از كسى كه يقين دارد به قدر ( مقدرات ) چگونه محزون مىشود ؟ و عجب دارم از كسى كه ميبيند زوال دنيا و انقلاب أهلش را چگونه به آن اطمينان پيدا مىكند . و عاقلترين و بهترين مردم كسى است كه نيكوكار باشد و از خدا خائف باشد ( كه مبادا مورد قبول واقع نشود ) . و احمقترين و جاهلترين مردم كسى است كه گناه كند و خود را
--> ( 1 ) . 61 - النجم